Mag de werkgever een werknemer verplichten vakantiedagen op te nemen?

Tijdens de vakantieperiode wordt het bij veel bedrijven rustig op de werkvloer. Mag een werkgever een werknemer dan verplichten vakantiedagen op te nemen?

Het verplicht opnemen van overuren (tijd voor tijd) laten we hier bewust buiten beschouwing. Gelet op de specifieke regelingen die op dit vlak gelden - die op 1 januari 2019 zijn ingegaan - gaat het te ver om dit hier te bespreken.

Over het algemeen kunnen we stellen dat de werknemer zelf bepaalt of en wanneer vakantie wordt genomen. Alleen bij schriftelijke overeenkomst of in de cao kan de werkgever verplichte vakantiedagen vaststellen.

Cindy Notkamp
Cindy Notkamp

Vakantie wettelijk geregeld

Het recht op vakantie is wettelijk geregeld. De werkgever is verplicht de werknemer ieder jaar in de gelegenheid te stellen de vakantie op te nemen waarop de werknemer ten minste aanspraak heeft (vier weken bij een fulltime dienstverband).

Vakantie is bedoeld om de werknemer enige tijd uit te laten rusten van de werkzaamheden. Het is niet de plicht van de werkgever om een werknemer op vakantie te sturen.

Gewichtige bedrijfsbelangen

De werknemer is zelf verantwoordelijk voor het opnemen van vakantie. De werkgever moet akkoord gaan met de gewenste vakantie, tenzij gewichtige bedrijfsbelangen zich daartegen verzetten.

Hiervan is sprake als het verlenen van vakantie tot een ernstige verstoring van de bedrijfsvoering leidt.

Collectieve sluiting

In een schriftelijke overeenkomst of cao kan in de vaststelling van vakantiedagen door de werkgever worden voorzien.

Zo kan een werkgever bijvoorbeeld op voorhand vakantiedagen vaststellen bij een collectieve sluiting van het bedrijf tijdens de zomervakantie.

De vaststelling van vakantie dient dan wel zo tijdig plaats te vinden dat de werknemer voldoende gelegenheid heeft om zich op de vakantie voor te kunnen bereiden.

Soms gelden er collectieve vakanties voor een hele sector, zoals de bouw en het onderwijs.