Een rustige oude dag

Nee, deze blog gaat niet over pensioen, daar wordt al genoeg over geschreven. Toch is er een raakvlak. Goed verzorgd worden in de laatste levensjaren. Maar dan anders. Laat ik het 'ontzorgen' noemen. Op de oude dag. Daarbij verlaat ik het pad van de belastingadviseur en begeef mij volgens sommigen op glad ijs.

Rien Pol
Rien Pol

Gelukkig samen op de oude dag (?)

In een appartement in een stadje in het oosten van het land kwam ik in aanraking met een echtpaar op zeer hoge leeftijd. Beiden waren bijna 90 jaar oud. De collega die ieder jaar de aangifte opstelde, had mij geïntroduceerd.De heer des huizes zat voor het raam en genoot van het uitzicht over het plein voor hem.

Soms las hij een boek of keek naar de TV. Zijn echtgenote zorgde vooral. Voor het huishouden, maar ook voor de geldzaken en de administratie. Gelukkig en tevreden zo leek het.

"Wat zou er gebeuren met het vermogen na hun overlijden?"

Toch constateerde mijn collega een verandering ten opzichte van vorig jaar. Mevrouw wist dingen niet meer precies, leek verward. Ja, was dat nu ouderdom of zat er iets anders achter? Het echtpaar had geen kinderen of andere familie waar het op kon terugvallen.

Later bleek dat ze ook geen andere sociale contacten meer hadden. Samen gingen ze op hun oude dag eenzaam hun weg. Maar toch…

Begin jaren '50 waren ze geëmigreerd. Naar Canada. Daar hadden ze een bestaan opgebouwd. Er ontstond een aanzienlijk vermogen en een goed pensioen. Toch ontstond er weer heimwee naar het vaderland en zo rond hun 65e kwamen zij terug naar Nederland. Helaas bleven de contacten met de familie beperkt. In hun eigen appartement sleten zij hun dagen.

Konden ze hun eigen wil nog bepalen?

Zelf hadden ze één vraag. Kunnen we ons geld uit Canada weer terughalen naar Nederland? Nu zag ik daar niet het grootste probleem. Maar wat zou er gebeuren met het vermogen na hun overlijden? Er ontspon zich een gesprek. Langzaam kregen we een beeld van de nog aanwezige familie, het bestaan van een testament, hun gedachten hoe het zou moeten.

Maar er doemde ook een ander beeld op. Zijn deze mensen nog wel in staat hun eigen wil te bepalen? Kan er nog een nieuw testament worden gemaakt?

Tijdens de verschillende ontmoetingen met het echtpaar ontstond zo ook het beeld dat ze eigenlijk op hun oude dag niet goed meer voor zich zelf zorgden. Een beschermde omgeving in een zorgcentrum zou de uitkomst zijn.

Onmogelijkheden

Niet lang daarna werd voor mevrouw de diagnose 'beginnende dementie' vastgesteld. Volgens de betrokken deskundigen zou voor mijnheer vermoedelijk dezelfde diagnose gaan gelden. Ondertussen was de notaris ingeschakeld.

Hij gaf na een gesprek aan dat het echtpaar onvoldoende in staat was zelf beslissingen te nemen voor het opstellen van een nieuw testament. Daarmee was ook de weg afgesneden naar de bank, die een notariële volmacht verlangde om de gelden vanuit Canada naar Nederland te laten overboeken.

Oplossingen

Samen met de betrokken zorgverleners werd nu een plan de campagne gemaakt. De eerste lijn was het zorgen voor een indicatie voor opname in een zorgcentrum en het vinden van een plekje voor het echtpaar. Verbazingwekkend hoe snel dit geregeld kon worden, ondanks de verhalen over wachtlijsten.

De tweede lijn was om er voor te zorgen dat de administratie op orde bleef en betalingen gedaan konden worden. Die taak heb ik samen met een collega op mij genomen. Toch komen beide lijnen bij elkaar. 'Kunnen wij een bejaardentehuis wel betalen?' was de vraag van de man.

Als een kind ben ik naast hem gaan zitten en heb ik op eenvoudige wijze laten zien wat dat kostte en hoe dat betaald kon worden uit hun pensioen en vermogen. De verwonderde en blijde gezichten die toen ontstonden, zal ik nooit vergeten.

"Wat een geluk straalden zij uit. Dat dit toch mogelijk was" 

Tot slot werd een derde lijn ingezet. Samen met het echtpaar is een verzoek ingediend voor een onderbewindstelling. Zo kon worden bereikt dat het noodzakelijke voor het echtpaar geregeld kan worden, zonder dat zij zich daar zelf zorgen over hoeven te maken. Een team van professionals staat nu om hen heen.

Bent u hier op voorbereid?

Onlangs kwam ik op bezoek bij het echtpaar in hun nieuwe zorgappartement. Wat een geluk straalden zij uit. Dat dit toch mogelijk was. Dan gaat er een heel bijzonder gevoel door je heen, dat je iets voor deze mensen hebt mogen betekenen.

Eigenlijk hebben we dit te elfder ure kunnen regelen. Belangrijk voordeel daarbij was dat er voldoende geld was om professionele hulp in te kunnen schakelen. Maar stel dat dit u zou overkomen, is dan alles goed geregeld? Heeft u dan inderdaad nog een rustige oude dag?