Nieuws

Datum: dinsdag 18 februari 2014

Collectieve procedure erf- en schenkbelasting zinvol?

In kranten zijn particulieren de laatste weken opgeroepen om zich aan te sluiten bij de SMCO (Stichting Meldpunt Collectief Onrecht), die namens hen de stap naar het Europees Hof wilde zetten voor een bezwaar tegen betaalde erf- en schenkbelasting.

Particulieren

De oproep was gericht aan particulieren die tussen 2005 en nu geld hadden geërfd of een schenking hadden ontvangen en daarover belasting moesten betalen.

Zakelijk vs. particulier vermogen

Wanneer bij een erfenis sprake is van een (deel van een) onderneming, dus zakelijk vermogen, dan is dat vermogen grotendeels vrijgesteld van belasting. Voor particulier vermogen, dus spaargeld of bezittingen die u van andere mensen krijgt, gelden veel lagere vrijstellingen.

Discriminatie?

Sommige particulieren vonden deze situatie een vorm van discriminatie; enkelen stapten naar de rechter. De Hoge Raad was uiteindelijk van mening dat het onderscheid in de erf- en schenkbelasting tussen ondernemingsvermogen en privévermogen niet discriminerend is.

Liquiditeitsproblemen

De hoge vrijstelling moet volgens de wet(gever) voorkomen dat verkrijgers van ondernemingsvermogen en vooral de ondernemingen niet in liquiditeitsproblemen komen. Dat is een redelijk en gerechtvaardigd belang voor de bevoordeling van ondernemingsvermogen. De uitspraak van de Hoge Raad, het hoogste rechtsorgaan van Nederland, leek een einde te brengen aan deze discussie.

Collectieve claim

Toch wilde de SMCO een klacht indienen bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) over de bevoordeling van ondernemingsvermogen. De Stichting diende een claim in van 80 miljoen euro bij de Nederlandse overheid. Particulieren konden zich bij SMCO inschrijven tot eind februari en betaalden hiervoor 995 euro plus 10 procent van de opbrengst bij succes (of 450 euro en 20 procent van de opbrengst bij succes). Zij lopen dan mee in de procedure.

Ontvankelijk of niet?

De beoogde procedure van SMCO riep veel vragen op. De belangrijkste vraag was uiteraard of het zin had om bij die procedure aan te haken. Het ging dan niet alleen om de vraag of het ingestelde beroep ontvankelijk was bij het EHRM. Als dat het geval was, was de volgende vraag of het EHRM in het voordeel van belastingplichtigen zal gaan beslissen.

Tot aan Hoge Raad

Of een procedure bij het EHRM ontvankelijk is, is afhankelijk van het individuele geval. Er is alleen sprake van ontvankelijkheid bij het EHRM als de belastingplichtige zich uiterlijk zes maanden na de definitieve beslissing in het individuele geval bij het EHRM meldt. Bovendien moeten de nationale rechtsmiddelen uitgeput zijn geweest. Dat betekent dat bij elk individueel geval tot en met de hoogste rechterlijke instantie moet zijn doorgeprocedeerd.

Geen beroep mogelijk

Voor alle gevallen waarin belastingplichtigen met een definitieve aanslag vóór 22 november 2013 niet hebben doorgeprocedeerd tot en met de Hoge Raad of bezwaar hebben gemaakt, lijkt daarom geen beroep bij het EHRM meer mogelijk.

Termijn van 6 maanden

In alle andere gevallen (aanslag opgelegd na 22 november 2013 of de bezwaartermijn liep nog), zou men ontvankelijk zijn, ook als uiteindelijk niet tot aan de Hoge Raad is doorgeprocedeerd. Voorwaarde is wel dat uiterlijk zes maanden na de beslissing een beroep bij het EHRM is ingesteld. Die termijn loopt op grond van de uitspraak op 22 november jl., op 23 mei 2014 af. Onze inschatting is echter dat op grond van jurisprudentie het niet waarschijnlijk is dat het EHRM anders zal oordelen dan de Hoge Raad.

Aanmelden niet noodzakelijk

Momenteel vindt nog overleg plaats tussen verschillende organisaties van belastingadviseurs met het Ministerie over de administratieve verwerking van de - naar verwachting - vele procedures die hierover nu zullen worden opgestart. Hopelijk ontstaat daarover snel uitsluitsel, en kunnen particulieren -hopelijk- volstaan met een brief aan de Belastingdienst of de Nederlandse Staat. In afwachting van zulke afspraken is het juridisch gezien niet noodzakelijk dat particulieren zich nu al aanmelden bij de SMCO om in beroep te komen of los daarvan zelf een advocaat in te schakelen.

Voor lopende zaken

Wel is het van belang om bij nog lopende bezwaartermijnen voor net opgelegde aanslagen én bij binnenkort op te leggen aanslagen, bezwaar in te dienen bij de Belastingdienst tot behoud van rechten, zulks onder verwijzing naar de verwachte procedure. Bekijkt u ook onderstaande beslisboom erf- en schenkbelasting.

Erf- en schenkbelasting

Bron: sra.nl

Naar overzicht

Deel op:

De Jong en Laan - Collectieve procedure erf- en schenkbelasting zinvol?

(1956x gelezen) | erf- en schenkbelasting,particulier